We ontwikkelen door Het verhaal van 2018

Inleiding

Wat vliegt de tijd! Zo presenteren we een Beleidsplan 2016-2018 met een looptijd tot en met 2018, zo maken we de balans op van die periode en schrijven we een vervolg: Factsheet Visie en focus, het vervolg. Het blijkt maar weer: uw bibliotheek staat nooit stil. We ontwikkelen door!

Eindelijk kunnen we u melden dat met de opening van de vernieuwde centrumvesting in Capelle aan den IJssel, de grote verbouwingen achter de rug zijn. Zowel in Krimpen als in Capelle aan den IJssel hebben we nu gebouwen waar eigentijds bibliotheekwerk kan worden uitgevoerd. Waar collectie en activiteiten hand in hand gaan. Waar het goed toeven is en een lekkere kop koffie of gezonde boterham bij de hand zijn. De feiten en cijfers bekijkend, kunnen we niet anders dan met trots zeggen: we zijn er weer! Meer leden, meer activiteiten met steeds voldoende aanwezigen, goede evaluaties en meer uitleningen.

We ontwikkelen door! Het hoort bij het hedendaags maatschappelijk ondernemerschap. Een groeiend aantal projectsubsidies naast de reguliere subsidie van de gemeenten heeft ertoe geleid dat er veel te beleven en te lezen was. Fijn dat meerdere organisaties geloven in ons en in onze aanpak.
Met dank noemen wij:

  • De Rabobank uit Capelle aan den IJssel voor haar bijdrage aan o.a. de opening van de centrumvestiging in Capelle aan den IJssel.
  • De stichting Woordwijs ter ondersteuning van jeugdactiviteiten in Krimpen en Capelle aan den IJssel.
  • De Van Cappellen Stichting voor het mogelijk maken van de ABC club – de biebclub voor nieuwkomers.
  • De gemeente Capelle met een extra bijdrage voor de opening van de centrumvestiging in Capelle aan den IJssel, maar ook voor de uitvoering van activiteiten op de werkplaats in Capelle aan den IJssel.
  • Kunst van Lezen en de Stichting Lezen voor diverse stimuleringsregelingen voor de Bibliotheek op school.
  • De Koninklijke Bibliotheek voor de ondersteuning van het bibliotheekwerk voor kinderen met leesproblemen en ter ondersteuning van digitale geletterdheid.
  • Het VSB Fonds voor de ondersteuning van VoorleesExpress aan den IJssel.
  • De Lions vrouwen Krimpen aan den IJssel – Domaine des Dames – die mogelijk hebben gemaakt dat wij de collectie eenvoudig lezen voor volwassenen konden uitbreiden.

Waar we ook erg blij mee zijn: onze samenwerkingspartners! Een (digitaal) geletterder Capelle aan den IJssel, een (digitaal) geletterder Krimpen aan den IJssel – dat bereiken we alleen door de handen ineen te slaan. Zo werkten we samen met:

  • Onze gemeenten
  • De welzijnsstichtingen van Capelle en Krimpen aan den IJssel
  • Onderwijsaanbieders, waaronder Stichting Taalcoaching Capelle aan den IJssel
  • Culturele organisaties als het Isala Theater, de Kunstkring en de Cultuurwerkplaats in Krimpen
  • Synerkri, de speel-o-theken, VVE-instellingen
  • Probiblio – een ondersteuningsorganisatie op het gebied van bibliotheekwerk
  • De Koninklijke Bibliotheek – voor (o.a.) het sluiten van landelijke allianties, het ondersteunen van de bouw van de website, het afkopen van licenties en het ontwikkelen van de digitale bibliotheek (waaronder e-books).

Tot slot de zelfstandig adviseurs als Guido de Gans (ontwikkeling productenboek) en Aart Tijhof (privacy- en verwerkingsovereenkomsten).

Het blijkt maar weer: we ontwikkelen door, maar onze successen realiseerden we natuurlijk – en gelukkig! – niet alleen!
Ik hoop van harte dat u, na het lezen van het jaarverslag, net als ik concludeert: Bibliotheek aan den IJssel doet ertoe, bruist, is inclusief en staat midden in de samenlevingen van Capelle en Krimpen aan den IJssel.

Conny Reijngoudt,
directeur bestuurder 2018

We ontwikkelen door: Stadsplein 39 een feit

Ruim twee jaar aaneengesloten hebben we als Bibliotheek aan den IJssel panden verbouwd om uiteindelijk te komen tot eigentijdse vestigingen waarin we aan de slag kunnen met eigentijds bibliotheekwerk. Uiteraard is door de verbouwingen ook gewerkt aan het verbeteren van de duurzaamheid – voor een groot deel door de bouwheren van onze beide gemeenten – maar daar waar wij aan zet waren is rekening gehouden met de mogelijkheid tot lagere energiekosten.

U weet het nog van ons verslag uit 2017: na de verkoop van het pand Stadsplein 39 aan de gemeente verbouwt de gemeente het pand zo dat er zich vier partijen kunnen vestigen:

  • De bibliotheek
  • De Rabobank
  • Een sportschool
  • Een horecaonderneming

Als bibliotheek gaan wij van 2300 m2 terug naar 1490m2. Daarvan verhuren wij zelf nog een deel en wel aan de stichting Taalcoaching Capelle aan den IJssel en de Kunstuitleen

In 2018 openden wij met trots en genoegen de vernieuwde centrumvestiging in Capelle aan den IJssel. Zelfde adres, zelfde schuifdeuren, maar verder is er sprake van een complete metamorfose.

Er is overigens tot augustus 2018 nog behoorlijk geklust op de begane grond, aan de pleinzijde. Want openden met ons de Kunstkring haar Kunstuitleen en de stichting Taalcoaching haar kantoor officieus in januari, de gewenste horecaonderneming moest nog worden gerealiseerd.

We ontwikkelen door: Werken aan de doorgaande lijn educatie

Met 15 Bibliotheken op school in Capelle aan den IJssel en 9 in Krimpen aan den IJssel staat het aantal op 24 locaties binnen het primair onderwijs met een Bibliotheek op school. Locaties waar werken aan leesbevordering en meer en meer ook aan mediawijsheid de gewoonste zaak van de wereld is. Waarom? Omdat beide partijen, school en bibliotheek, geloven in het feit dat kinderen die meer lezen, beter zijn in taal. Hoe dat precies werkt? Eigenlijk eenvoudig: waar je plezier in hebt, daar doe je meer van en daar word je – doordát je het vaker doet – beter in, waardoor je er meer plezier in hebt en er wederom meer van doet. Een positieve vicieuze cirkel dus.

Wil je nog meer weten? Luister dan naar Kees Broekhof – Sardes.

Het was diezelfde Kees Broekhof die onze bibliotheek ondersteunde met de verdieping van dBos Het Ontdekrijk in Capelle aan den IJssel. Want met 24 dBos-scholen ontwikkelen we dBos door: in de diepte en in de breedte. Met voor de jongsten naast BoekStart in de kinderopvang nu elke week een BoekStartcoach op het consultatiebureau in Krimpen, een leerlijn informatievaardigheden voor de Groeiplaneet in Krimpen en voorzichtige stappen richting dBos Voortgezet Onderwijs.

We ontwikkelen door: Basisvaardigheden

In Capelle en Krimpen aan den IJssel beschikt niet iedereen over voldoende basisvaardigheden. Hierdoor lopen zij het risico uitgesloten te worden. Het is daarom dat er in beide gemeenten door de bibliotheek, welzijnsstichtingen, taalaanbieders en gemeentelijke diensten wordt samengewerkt aan het verbeteren van de basisvaardigheden. Ieder vanuit de eigen expertise.

Bij ons ligt de prioriteit bij het verbeteren van de basisvaardigheden taal, lezen en digitaal meedoen.

Onze aanpak kent drie vormen:

  • Preventieve aanpak: gericht op kinderen en jongeren om hen op jonge leeftijd basisvaardigheden aan te leren en zo achterstanden op latere leeftijd te voorkomen.
  • Curatieve aanpak: gericht op kwetsbare volwassenen die een achterstand hebben (opgelopen) in hun basisvaardigheden.
  • Onderhoud en verdieping: gericht op iedereen die zijn basisvaardigheden wil onderhouden en nieuwe mogelijkheden wil leren toepassen.

Bij de curatieve aanpak richten wij ons op de groep volwassenen die hun (digi) taal– en leesvaardigheden wil verbeteren.

We ontwikkelen door: Publieke ruimte: fysiek en digitaal

Nog steeds geeft ruim 90% van de bezoekers aan de bibliotheek traditioneel te gebruiken (o.b.v. biebpanelonderzoek 2018 – klanttevredenheid). In 2018 zien we dat zeer zeker terug in de uitleencijfers en de ledenaantallen.

Capelle aan den IJssel Krimpen aan den IJssel Totaal
Leden Leden Leden
2018 11.301 4.963 16.264
2017 10.498 4.814 15.312
Uitleningen Uitleningen Uitleningen
2018 277.247 175.188 452.435
2017 241.847 165.000 406.847

De collectie speelt zeker ook bij deze wijze van bibliotheekgebruik een grote rol. Het op peil houden van onze collecties is nog steeds een aandachtspunt. De beleidskeuzes zijn van invloed (geweest) op de omvang van de collecties in Capelle en Krimpen aan den IJssel.

2010 2015 2018
Beschikbaar in/via de publieke ruimte 116.200 91.500 65.450
Collecties in scholen Nog niet van toepassing 26.500 41.750
Totaal 118.000 107.200

Zo verspreiden we de jeugdcollecties over het werkgebied door collecties op scholen te plaatsen. De gewenste en voorspoedige groei van dBos, leidt daarom tot kleinere collecties voor de jeugd tot 12 jaar in onze centrumvestigingen. Zie ook het kopje ‘Jeugdbibliotheek’ in jeugd en jongeren in de publieke ruimte(n)
Bovendien verandert de budgetverdeling. Jarenlang ging van het mediabudget het meest naar de doelgroep volwassenen. Dit is niet langer het geval. Het uitdrukkelijk kiezen voor jeugd, jongeren en kwetsbare groepen leidt er toe de collectie voor volwassenen gericht op ‘een leven lang lezen en leren’ in absolute zin kleiner wordt. Het spannende is dat het juist deze collectie is waar de traditionele bibliotheekgebruiker voor betaalt.

Reserveringen

De groei van het aantal reserveringen verdient onze aandacht. Door het kleiner worden van onze collectie voor volwassenen maken we steeds meer gebruik van collecties van anderen. Het interbibliothecair leenverkeer is gebouwd op loyaliteit en ‘geven en nemen’. De basis is aan scheefgroei onderhevig en er zijn gesprekken gaande om hier te gaan werken met het principe ‘de gebruiker betaalt’. Spannende tijden voor een bibliotheek als de onze.

Klik op het plaatje voor een grotere versie

Publieke ruimte

Toch ervaren wij dat steeds meer mensen de bibliotheek zien als een publieke ruimte om te komen werken of om te studeren. In Krimpen aan den IJssel in de ontmoetingsruimte van de Tuyter. In Capelle aan den IJssel (aan het Stadsplein) echt in de bibliotheekruimte. Een aandachtspunt aldaar is het rumoer door de industriële look. De gewenste rust voor het gebruik van de bibliotheek als studie- en leesruimte is onvoldoende. Samen met de verhuurder, gemeente Capelle aan den IJssel, zoeken we naar oplossingen.

Het verhaal in cijfers

Met feiten en cijfers maken we het verhaal van 2018 compleet. De cijfers verzamelden wij door het jaar heen op verschillende manieren.

  • Onze ondersteuningsorganisatie Probiblio levert de gegevens over leden en uitleningen.
  • Een bezoekersteller bij de hoofdingang telt de bezoekers die tijdens openingsuren onze centrumvestiging in Capelle bezoeken.

    Een dergelijke teller hebben we niet in Krimpen aan den IJssel. Dit omdat een deel van het bibliotheekwerk plaatsvindt in de ontmoetingsruimte. Deze ruimte is ook toegangspoort tot andere instellingen in de Tuyter.

    Ook in onze haal- en brengpunten kennen we geen bezoekerstellers.

De uitleencijfers en gegevens over activiteiten geven hier een beeld van het gebruik.